Kształcenie aktora wobec przemian teatru XXI wieku

30. Festiwal Szkół Teatralnych w Łodzi

W konferencji otwierającej 30. Festiwal Szkół Teatralnych wzięli udział laureaci minionych edycji - starszyzna reprezentowana przez Cezarego Pazurę i Piotra Siejkę oraz uczestnicy Festiwalu sprzed kilku lat: Dobromir Dymecki, Emilia Komarnicka, Wiktor Loga-Skarczewski, Weronika Nockowska, Joanna Osyda i Tomasz Schuchardt. Prowadzenie - Jacek Wakar.

Podobnie jak podczas pierwszej edycji konferencji padały pytania o aktualność modelu kształcenia aktora obecnego w szkołach teatralnych, zwłaszcza w dzisiejszej sytuacji „rynku aktorskiego”, na którym popularność może zdobyć naturszczyk odpowiednio zareklamowany w mediach. Cezary Pazura wspomniał, jak na jego pytanie „Skąd się biorą aktorzy?” zadane podczas spotkania z młodzieżą, dziewczynka z widowni odpowiedziała: „Z X Factor”. Mimo zmieniającego się społecznego odbioru pozycji aktora, wszyscy uczestnicy konferencji zgodzili się, że teatralne wykształcenie jest dla nich bardzo ważne i przydatne. Stwierdzili, że bez niego niemożliwe byłoby ani prezentowanie swojego kunsztu na deskach teatru, gdzie trzeba wielokrotnie z sukcesem wcielać się w tę samą rolę, ani nie mogliby odgrywać ról różnorodnych, wymagających od aktora doboru zróżnicowanych środków. Bez warsztatu, nawet jeśli zyskaliby rozgłos, byłby to sukces jednorazowy i chwilowy.

W edukacji aktorskiej uczestnicy konferencji najbardziej cenili sobie wykształcenie w nich umiejętności samodzielnego poszukiwania treści roli i pomysłów interpretacyjnych. „Szukaj w sobie!” powtarzał Wiktor Loga-Skarczewski. Podkreślano, że szkoła aktorska musi raczej kształcić, niż uczyć, bo ważniejsza jest umiejętność doboru właściwych środków z posiadanego warsztatu, niż sam zestaw warsztatowych sprawności. Mówiono też na wielkim znaczeniu kontaktu z mistrzem, choć i tu zauważano, że rolą mistrza jest wskazanie uczniowi drogi do rozwijania jego własnego potencjału, a nie tworzenie swoich scenicznych kopii. Takich mistrzów-autorytety wspominali z rozrzewnieniem wszyscy uczestnicy konferencji; wśród wymienianych nazwisk nie zabrakło oczywiście twórcy Festiwalu, profesora Jana Machulskiego.

Na zakończenie rozważań, w odpowiedzi na pytania z sali, powstał pomysł dodania do zajęć szkolnych przedmiotu „świadomość”. Propozycja raczej żartobliwa, odpowiadała jednak wątpliwości, jak się okazało powszechnej zarówno wśród dojrzałych, jak i początkujących aktorów, co do misji zawodu aktora i obecności czy też braku wspólnej płaszczyzny dla różnorodnych działań aktorskich w teatrze, filmie, serialu, radiu i kabarecie. „Zawsze musisz chcieć coś powiedzieć, musisz mieć przekaz” mówił młodszym kolegom Tomasz Schuchardt, a Joanna Osyda uzupełniała „I musi to być twoją pasją!”. Burzliwe oklaski na zakończenie konferencji potwierdziły aktualność poruszanych tematów dla adeptów teatralnego fachu.

Anna Bujała
Materiały Organizatora
24 kwietnia 2012

Książka tygodnia

Ze szczytów Alp…Dramat i teatr szwajcarski w XX i XXI wieku
Wydawnictwo Uniwerystetu Łódzkiego
Karolina Sidowska, Monika Wąsik

Trailer tygodnia