W tonie groteskowo-katastroficznym

"Gyubal Wahazar" - reż. Paweł Świątek - Narodowy Stary Teatr im. Heleny Modrzejewskiej w Krakowie

Narodowy Stary Teatr w Krakowie w 130. rocznicę urodzin Stanisława Ignacego Witkiewicza (Witkacego) wystawi jego dramat "Guybal Wahazar" z 1921 r. Premiera odbędzie się w sobotę na Dużej Scenie.

Spektakl zrealizował młody reżyser, absolwent krakowskiej Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej, Paweł Świątek. Na czwartkowym spotkaniu z dziennikarzami powiedział, że treść przedstawienia jest zgodna z utworem Witkacego, i że z inscenizacji bije ton groteskowo-katastroficzny.

Dramat porusza problem panującego ustroju politycznego, władzy i religii. Spektakl jest też o zagubionym społeczeństwie i niepewnej przyszłości. W przedstawionym przez Witkacego świecie władzę sprawuje autorytarny Guybal Wahazar (Marcin Czarnik), a jego rywalem jest kapłan sekty, Ojciec Unguenty (Adam Nawojczyk).

Na scenie teatralnej, która zamienia się - jak powiedział PAP reżyser - w "jakieś miejsce sacrum", być może futurystyczny kościół, starą władzę zaczyna zastępować nowa, która oferuje społeczeństwu inny ład. "Kiedy mamy jakiś kryzys wiary, władzy, to pojawia się coraz więcej skrajnie myślących liderów. Powoli oddzielają się oni od Kościoła, partii politycznych, wykorzystują +wiernych+, a ich władza zaczyna przypominać dyktaturę" - wyjaśnił Świątek.

W ocenie reżysera obecna sytuacja polityczna w Polsce potwierdza, że tekst Witkacego jest uniwersalny i aktualny.

Stanisław Ignacy Witkiewicz - malarz, fotografik, pisarz, dramaturg i filozof autor m.in. "Nienasycenia" i "Szewców", twórca słynnych portretów, urodził się w 1885 r. w Warszawie, ale od piątego roku życia mieszkał w Zakopanem. Ojciec nie posłał go do szkoły i sam zajął się jego edukacją organizując mu domowe korepetycje. Już w wieku ośmiu lat Witkacy pisał pierwsze utwory dramatyczne. Jako malarz zadebiutował w 1901 r. w Zakopanem, gdzie zaprezentował dwa pejzaże. Po zdaniu matury w 1903 r., rozpoczął studia w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Witkacy stał się głównym teoretykiem awangardowej grupy malarzy formistów. Założył w Zakopanem Teatr Niezależny, w którym objął kierownictwo artystyczne. W 1939 r. Witkacy popełnił samobójstwo we wsi Jeziory na Polesiu. Miejsce jego pochówku pozostaje nieznane. W 1988 r. do Zakopanego sprowadzono jego domniemane szczątki - uroczysty pogrzeb odbył się na Pęksowym Brzyzku, a trumnę złożono w grobie matki Witkacego. Później okazało się, że były to szczątki nieznanej kobiety.

Dla uczczenia 130. rocznicy urodzin Stanisława Ignacego Witkiewicza oraz 100. rocznicy śmierci jego ojca architekta, sejmik województwa małopolskiego ogłosił rok 2015 - rokiem Witkiewiczów, a Senat RP przyjął okolicznościową uchwałę w tej sprawie.

(-)
Materiał Teatru
27 lutego 2015

Książka tygodnia

Wpadnij, to pogadamy...
Wydawnictwo Universitas
Krzysztof Orzechowski, Łukasz Maciejewski

Trailer tygodnia

Roxana Songs
Krystian Lada
Lada wybrał na miejsce nagrania „Roxa...